Oryginalny artykuł naukowy
Wiek Oświecenia

EUROPEJSKIE MEMORANDUM ADAMA JERZEGO CZARTORYSKIEGO "SUR LE SYSTEME POLITIQUE QUE DEVRAIT SUIVRE LA RUSSIE". SEMANTYKA CYWILIZACJI I EUROPEJSKI SYSTEM PAŃSTW WE WCZESNYM WIEKU XIX

2024, 40, Numer 40

Wolfgang Stephan Kissel

0000-0003-2600-140X

DOI

10.31338/0137-6942.wo.40.7

Data publikacji

22.10.2024

Model publikowania

open access

Rodzaj licencji

CC BY 4.0 Int.

Dziedzina

Dziedzina nauk humanistycznych

Dyscyplina

literaturoznawstwo, polonistyka

Język publikacji

Polski

Pliki do pobrania

PDF 286 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:27

Liczba pobrań:12

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Abstrakt

The article presents the memorandum of A. J. Czartoryski in the context of European discussions on the concept of civilization. Czartoryski outlines the idea of a European community and the place that Russia and a reborn Polish-Lithuanian Commonwealth are to occupy within it.

Słowa kluczowe:

Bibliografia

Šil’der N.K., Imperator Aleksandr Pervyj. Ego žizn’ i carstvovanie, SPb. 1897/98.

Skowronek J., Adam Jerzy Czartoryski 1770–1861, Warszawa 1994 oraz Kornat, Marek, Une diplomatie des Lumières, [w:] Czartoryski, Essai sur la diplomatie. Lozanna 2011, s. 359–482.

Grimsted P.K., The Foreign Ministers of Alexander I. Political Attitudes and the Conduct of Russian Diplomacy, 1801–1825, Berkely and Los Angeles 1969, s. 104–150.

Skowronek J., Antynapoleońskie koncepcje Czartoryskiego, Warszawa 1969.

Grimsted P.K., Czartoryski’s system for Russian Foreign Policy, 1803, A Memorandum, Edited with Introduction and Analysis, [w:] „California Slavic Studies” 1970, t. 5, s. 19–92.

Czartoryski A.J., Pamiętniki i memoriały polityczne 1776–1809. Wybrał, opracował i przypisami opatrzył Jerzy Skowronek, Warszawa 1986, polskie tłumaczenie eseju z 1803 r. z komentarzem znajduje się na s. 504–567.

Fisch J., „Zivilisation, Kultur“, [w:] Geschichtliche Grundbegriffe. Historisches Lexikon zur politisch-sozialen Sprache, wyd. Otto Brunner, Werner Conze, Reinhart Koselleck, t.7, Stuttgart, s. 679–774.

Starobiński J., Das Wort Zivilisation, [w:] tenże: Das Rettende in der Gefahr. Kunstgriffe der Aufklärung, Frankfurt a. M. 1992, s. 9–65.

Koselleck R., Fortschritt, [w:] Geschichtliche Grundbegriffe. Historisches Lexikon der politisch-sozialen Sprache in Deutschland, Tom 2, Stuttgart 1975, s. 351–423.

Koselleck R., Vergangene Zukunft. Zur Semantik geschichtlicher Zeiten. Frankfurt am Main 1989.

Norbert E., Über den Prozeß der Zivilisation. Soziogenetische und psychogenetische Untersuchungen, 2 tomy, wydanie 2., Frankfurt a. M. 1976.

Gumbrecht H.-U., Modern, Modernität, Moderne, [w:] Koselleck, Reinhart, Conze, Werner, Brunner, Otto (wyd.), Geschichtliche Grundbegriffe. Historisches Wörterbuch zur politisch-sozialen Sprache. T, 4, Stuttgart 1978, s. 93–131.

Kappeler A., Rußland als Vielvölkerreich. Entstehung, Geschichte, Zerfall, München 1993 oraz Vulpius, Ricarda (2012), The Russian Empire’s Civilizing mission in the eighteenth century: a comparative perspective, [w:] „Asiatic Russia”, s. 13–31.

Madariaga I., Russia in the Age of Catherine the Great, wydanie 2, London 2003.

Kelly C., Refining Russia. Advice Literature, Polite Culture and Gender from Catherine to Yeltsin, Oxford 2001.

Kissel W.S., Europäische Bildung und aristokratische Distinktion: Zum Habitus des russischen Hochadels im 18.Jahrhundert. [w:] G. Lehmann-Carli / M. Schippan / B. Scholz / S. Brohm (wyd.), Russische Aufklärungs-Rezeption im Kontext offizieller Bildungskonzepte (1700–1825), Berlin 2001, s. 365–383.

Karamzin N., Pis‘ma russkogo putešestvennika. Izdanie podgotovili Ju. M. Lotman, N. A. Marčenko, D. A. Uspenskij, Leningrad 1987, s. 226–227.

Kissel W.S., Die Anfänge einer Zivilisationskritik in Osteuropa: Čaadaev – Mickiewicz - Puškin. [w:] Z. Krasnodębski / S.Garsztecki (wyd.), Sendung und Dichtung. Adam Mickiewicz in Europa, Hamburg 2002, s. 59–82.

Kissel W.S., Vervollkommnung des Menschengeschlechts oder Auslöschung autochthoner Kulturen: Der Dialog über die „christliche Zivilisation“ zwischen Petr Čaadaev und Aleksandr Puškin. [w:] J.-U. Peters/U. Schmid, Intelligencija und Imperium. Fallstudien zur russischen Kultur im frühen 19.Jahrhundert, Zürich 2004, s. 321–344.

Kissel W.S., Im Zeichen der Ambivalenz: Zur Geschichte des russischen Begriffs „civilizacija“ im frühen 19. Jahrhundert. [w:] P. Thiergen (wyd.), Russische Begriffsgeschichte, Köln Weimar Wien 2006, s. 189–203.

Derré J.R., Godille, J., de Montclos, X., Plongeron, B. (wyd.), Civilisation chrétienne. Approche historique d’une idéologie, XVIIIe-XXe siècles, Paris 1975.

Kukiel M., Czartoryski and European Unity, 1770–1861, Princeton 1955.

Lieven D., Empire. The Russian Empire and its Rivals form the Sixteenth Century to the Present, Pimlico 2003, The Problem of Poland, s. 271–274.

Zawadzki W.H., Prince Adam Czartoryski and Napoleonic France, 1801–1805: A Study in Political Attitudes. [w:] The Historical Journal, t. 18, Nr 2 (1975), s. 245–277.

Weitz E.D., From Vienna to the Paris System: International Politics and the Entangled Histories of Human Rights, Forced Deportations, and Civilizing Missions, [w:] „American Historical Review” 113:5 (2008), s. 1313–1343.

Schroeder P.W., The Transformation of European Politics, 1763–1848, Oxford 1994.

Czartoryski A.J., Essai sur la Diplomatie. Manuscrit d’un Philhellène, public par Μ. Toulouzan, Paris-Marseille, 1830.

Podobne publikacje